Savaştepe (eski adıyla Giresun), Türkiye Kurtuluş Savaşı'nda (1919-1923) küçük bir ilçe olmasına rağmen Ege bölgesindeki Yunan işgaline karşı verilen direnişte önemli bir rol oynamıştır.

I. Savaştepe'de Kuvâ-yi Millîye

Direnişin Başlangıcı

15 Mayıs 1919'da İzmir'in Yunan işgaline uğramasının ardından, Balıkesir'in sivil önderleri "Redd-i İlhak Cemiyeti"ni kurdu. Bu taban örgütü, Batı Anadolu'da ilerleyen Yunan kuvvetlerine karşı yerel direniş güçlerini harekete geçirdi.

Askeri Teşkilatlanma

14 Haziran 1919'da Balıkesir'den 160 gönüllü savaşçı Savaştepe'ye ulaştı. Komutan Bulgurcu Mehmet Efe dahil 27 yerel gönüllü bu kuvvetlere katıldı. Albay Arif Bey komutasındaki 188. Alay, Kınık-Soma hattında yaklaşık 700 kişilik bir savunma hattı oluşturdu.

Çomaklı-Yağcılı Muharebesi (28-29 Haziran 1920)

Albay Kazım Bey (daha sonra Özalp), sayıca üstün Yunan kuvvetlerine karşı Türk savunma mevzilerine komuta etti. Yaklaşık beş saat süren muharebede süngü hücumları ve karşı taarruzlar yaşandı.

II. İşgal Dönemi Direniş (1920-1922)

Silahlı müfrezeler ormanlık dağlık bölgelerden gerilla operasyonları sürdürdü. Önemli komutanlar arasında Eğercili Küçük Mehmet Efe, Bakırlı Saçlı Efe (Mustafa Efe), Parti Pehlivan ve Destan Abdullah yer almaktadır.

III. Kurtuluş ve Yeniden Adlandırma

6 Eylül 1922'de Türk kuvvetleri Balıkesir ve Savaştepe'yi kurtardı. İlçenin savaş dönemindeki katkıları takdir edilerek, Balıkesir İl Genel Meclisi 10 Ekim 1934'te ilçenin adını "Giresun"dan "Savaştepe" (Savaş Tepesi) olarak değiştirdi.

IV. Önemli Şahsiyetler

Bulgurcu Mehmet Efe (1874-1951)

Malatya doğumlu bu Kuvâ-yi Millîye komutanı, Soma-Çinge cephesi harekâtında Savaştepe'nin gönüllü birliğine liderlik etmiştir. İstiklal Madalyası ile ödüllendirilmiştir.

Hacı Mustafa Kangal (1864-1948)

Trabzon'dan Balıkesir'e yerleşen tekstil tüccarı, 17 Mayıs 1919 Alacamescit toplantısına katılmış, Cumhuriyet döneminin ilk hayırsever okul inşaatını Karacalar köyünde finanse etmiştir.

Kaynak: Osman Saygı, "Kuvayı Millîyede Savaştepe" (1950)